در حالی که بسیاری از زنان افغان با کمبود فرصتهای اقتصادی روبهرو هستند، اما همزمان شماری از آنان با تکیه بر تواناییهای هنری و حرفهای خود، کسبوکارهای کوچک ایجاد کردهاند و تلاش میکنند از طریق تولیداتشان در اقتصاد خانواده سهم بگیرند. شماری از این زنان با ایجاد کسبوکارهای کوچک، افزون بر معرفی محصولات داخلی، زمینه آموزش، کار و انتقال تجربه را نیز برای زنان دیگر فراهم کردهاند. براساس تجربهها و تلاشهای زنان، کسبوکارهای کوچک تنها منبع درآمد نیست، بلکه وسیله مهمی برای خودکفایی اقتصادی زنان نیز به شمار میرود. اما زنان متشبث در جریان فعالیتهای خود به چه دستاوردهایی رسیدهاند؟ نمایشگاهها چه نقشی در گسترش کسبوکارهای آنان داشتهاند و آنان چه پیامی برای دیگر زنان دارند؟این پرسشها، موضوع گزارش آژانس خبری رویداد است که در آن با شماری از زنان متشبث از ولایتهای هلمند، ننگرهار، کندهار و لغمان درباره تجربهها، دستاوردها و آرزوهایشان گفتوگو شده است.
نسرین حیدری، متشبث ولایت هلمند است که از سه سال به اینسو در بخش تولید مربا، اچار، لواشک و حلوای کنجد فعالیت میکند. به گفته او، اکنون بیش از ده زن با وی کار میکنند و از همین راه در تأمین هزینههای خانوادههای خود سهم میگیرند. او میگوید، نمایشگاهها فرصت مناسبی را برای فروش محصولات، کسب تجربههای جدید و ایجاد نوآوری در کار فراهم میکنند.
نسرین حیدری از هلمند میگوید: «من نسرین حیدری هستم، از ولایت هلمند هستم. فروشات ما همین مربا، اچار، حلوای کنجد و لواشک است. همینها را به نمایشگاه آوردهایم و در اینجا به نمایش گذاشتهایم. واقعاً بسیار خوشحال هستم که ما را به این نمایشگاه دعوت کردند. سه، سه و نیم سال میشود که کار میکنم و ۱۲ تا ۱۳ خانم با ما کار میکنند و از همین طریق مصارف خانههایشان را تأمین میکنند. وقتی تولیدات خود را ساخته و به نمایشگاه میآورند، واقعاً نتایج بسیار مثبتی دارد، چون تمام تولیداتشان به فروش میرسد، از چیزهای زیادی آگاهی پیدا میکنند، چیزهای جدید یاد میگیرند و نوآوری میکنند که واقعاً فروشاتشان بسیار خوب است.»
در کنار هلمند، در ولایت کندهار نیز زنان متشبث برای گسترش تولیدات و بازاریابی محصولات خود تلاش کردهاند. در میان این متشبثان، نفیسه از جمله زنانی است که در کنار توسعه تولیدات خود، زمینه آموزش دختران دیگر و شریک ساختن تجربههایش را نیز فراهم کرده است.
نفیسه از کندهار میگوید: «من نفیسه هستم، از عینو مینه ولایت کندهار آمدهام. محصولاتم همین اچار، مربا و رب انار است. چهار سال میشود که این کاروبار را شروع کردهام. در کندهار به دکانها و لبنیات میدهیم و آنجا به فروش میرسانیم. با دکانداران قرارداد داریم. نمایشگاهها برای ما بسیار مفید است، چون میتوانیم قرارداد کنیم، یکدیگر را بشناسیم و واقعاً برای ما بسیار فایده دارد.»
تجربههای زنان متشبث نشان میدهد که ادامه فعالیتهای اقتصادی همیشه آسان نیست و با مشکلات و محدودیتهای گوناگون همراه است. با این حال، بسیاری از زنان تلاش میکنند با استفاده از تواناییهای خود، برای خود منبع درآمد ایجاد کنند. در همین راستا، فاطمه اکبری، متشبث ولایت کندهار، در بخش تولید اچار و مربا فعالیت میکند و با وجود مشکلات و محدودیتهای موجود، به کاروبار خود ادامه داده و تلاش میکند روی پای خود بایستد.
فاطمه اکبری از کندهار میگوید: «مشکلات بسیار زیاد است، اما باز هم کار میکنیم و روی پای خود میایستیم. نمایشگاهها بسیار مفید است، اگر یک قرارداد به دست بیاوریم، تجارت پیش میرود، با همدیگر معرفی میشویم و فروشات ما افزایش پیدا میکند.»
در همین حال، بسیاری از زنان متشبث تلاش میکنند تولیدات خود را گسترش دهند و راههای تازهای برای بازاریابی پیدا کنند. معصومه زیارمل که سالها پیش فعالیت خود را با امکانات محدود آغاز کرده بود، اکنون در بخش پروسس محصولات زراعتی، تولید رب انار، مربا و چتنی فعالیت دارد و خواهان برگزاری نمایشگاههای مشابه در کندهار است.
معصومه زیارمل از کندهار میگوید: «ما صد درصد میخواهیم که در کندهار هم نمایشگاه برگزار شود. دفعه گذشته هم که آمده بودم، همین پیشنهاد را کردم که باید در کندهار هم نمایشگاه برگزار شود تا مردم تولیدات کندهار را ببینند و از نزدیک بازدید کنند، اما تا هنوز هیچ اقدامی در این زمینه صورت نگرفته است. چون محصولاتی که ما تولید میکنیم یا موادی که در آن استفاده میشود، مردان به اندازه ما از آن آگاهی ندارند، زیرا ما خود زنان از آن آگاهی داریم.»
در نتیجه تلاش و زحمت زنان، اکنون بسیاری از متشبثان توانستهاند کاروبار خود را پیش ببرند و برای خانوادههایشان منبع درآمد فراهم کنند که این امر گام مهمی در راستای استقلال مالی زنان به شمار میرود.
در همین راستا، عثمانیه از ننگرهار باور دارد که گسترش فرصتهای کاری برای زنان میتواند آنان را از وابستگی اقتصادی نجات دهد و گامبهگام به خودکفایی نزدیک سازد.
عثمانیه از ننگرهار میگوید: «هرقدر برای زنان زمینه کار فراهم شود، بهتر است تا زنان خودشان پیش بروند. تا چه وقت به مردان نگاه کنند و تمام عمر منتدار آنان باشند. ما میخواهیم از این وضعیت بیرون شویم و با ما همکاری شود. خواست من این است که با ما کمک شود تا کاروبارم گسترش پیدا کند، باغچههای ما بزرگتر شود. همانگونه که من کار را شروع کردم و پیش رفتم، در کشور ما افراد فقیر بسیار زیاد هستند.»
در جامعه افغانستان، هنوز هم مهارتها و تواناییهای بسیاری از زنان در چهارچوب خانهها محدود مانده است. زنان متشبث باور دارند که زنان با استفاده از همین مهارتها میتوانند به خودکفایی اقتصادی برسند و در پیشرفت جامعه نیز نقش مؤثری ایفا کنند.
شهزادگی حلیمی که تولیدات خود را از لغمان به نمایشگاه کابل آورده است، از زنان و دختران میخواهد که به تواناییهای خود باور داشته باشند و از فرصتهای موجود برای عملی ساختن هنر و مهارتهایشان استفاده کنند.
او میگوید: «پیام من بهگونه خاص برای خواهرانی است که میدانند هنر یا مهارتی دارند، اما باز هم خاموش ماندهاند. پیام من به آنان این است که با اراده قوی بیرون شوند، مهارت و هنر خود را نشان دهند تا هم برای خود، هم برای کشور و هم برای جامعهشان مفید ثابت شوند و اقتصاد خود را روی پای خود استوار سازند.»
یافتههای آژانس خبری رویداد نشان میدهد که با وجود آنکه زنان افغان با چالشهای ناشی از کمبود فرصتهای اقتصادی و محدودیتهای گوناگون روبهرو هستند، اما شماری از زنان متشبث توانستهاند با تکیه بر مهارتها و تلاشهای خود، کسبوکارهای کوچک ایجاد و گسترش دهند. تجربههای آنان نشان میدهد که نمایشگاهها فرصت مهمی برای بازاریابی، ایجاد ارتباطات جدید و معرفی تولیدات فراهم میکنند. این گزارش همچنین نشان میدهد که فعالیتهای اقتصادی زنان نه تنها در افزایش درآمد خانوادهها نقش دارد، بلکه در خودکفایی، مشارکت اجتماعی و توانمندسازی اقتصادی زنان نیز نقش مؤثری ایفا میکند.
خبرگزاری رویداد اولین خبرگزاری دیجیتلی در افغانستان
